Klient przychodzi do kawiarni z własnym kubkiem albo do restauracji z pojemnikiem na jedzenie na wynos. Do tej pory wiele lokali traktowało taką sytuację jako indywidualną decyzję lub uprzejmość. To się zmieni. Rozporządzenie UE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) wprowadza obowiązek umożliwienia klientom przynoszenia własnych pojemników do napełnienia.
Nowe zasady zaczną obowiązywać w tym zakresie 12 lutego 2027 r. Warto przygotować procedury wcześniej, aby obsługa nie musiała ustalać zasad dopiero przy ladzie.
Kogo obejmą nowe przepisy?
Artykuł 32 rozporządzenia PPWR obejmuje podmioty działające w sektorze HoReCa, które sprzedają na wynos gorące lub zimne napoje albo gotową żywność w opakowaniach na wynos. W praktyce temat może dotyczyć między innymi kawiarni, restauracji, barów, punktów szybkiej obsługi oraz food trucków oferujących takie produkty.
Obowiązek dotyczy zapewnienia systemu, który pozwoli klientowi przynieść własny pojemnik i otrzymać w nim kupiony produkt. Warto sprawdzić zakres regulacji w odniesieniu do konkretnego modelu działalności i oferty lokalu.
Co dokładnie trzeba będzie zapewnić?
- Możliwość napełnienia własnego pojemnika klienta – lokal powinien mieć ustalony sposób obsługi takich zamówień.
- Brak wyższej ceny za ten sam produkt – klient korzystający z własnego pojemnika nie może zapłacić więcej niż za ten sam produkt sprzedawany w opakowaniu jednorazowym.
- Widoczną informację dla klientów – w punkcie sprzedaży trzeba będzie umieścić czytelną informację o możliwości skorzystania z własnego pojemnika.
- Jasne zasady dla personelu – pracownicy powinni wiedzieć, jak przyjąć zamówienie i co zrobić, gdy pojemnik jest niehigieniczny albo nie nadaje się do danego produktu.
Czy lokal będzie musiał przyjąć każdy pojemnik?
Nie oznacza to, że pracownik ma obowiązek napełnić dowolne naczynie bez względu na jego stan. Regulacja przewiduje możliwość odmowy, gdy klient nie przestrzega przekazanych zasad napełniania, a pojemnik jest niehigieniczny lub nieodpowiedni do sprzedaży żywności albo napoju.
Dlatego warto opracować proste, zrozumiałe zasady przyjmowania pojemników. Powinny one uwzględniać higienę i bezpieczeństwo żywności, a także sposób przekazania pojemnika między klientem a obsługą. Procedura nie powinna jednak tworzyć dodatkowych barier, które w praktyce uniemożliwią skorzystanie z rozwiązania przewidzianego w przepisach.
Jak przygotować restaurację, kawiarnię lub food truck?
- Sprawdź ofertę na wynos. Ustal, które napoje i dania są sprzedawane w opakowaniach na wynos i czy lokal mieści się w zakresie obowiązku.
- Ustal przebieg obsługi. Zdecyduj, w którym momencie klient przekazuje pojemnik i jak pracownik bezpiecznie realizuje zamówienie.
- Przygotuj krótką instrukcję dla zespołu. Opisz, jak ocenić, czy pojemnik jest czysty i odpowiedni, oraz jak spokojnie wyjaśnić klientowi ewentualną odmowę.
- Przygotuj informację w lokalu. Komunikat powinien być widoczny i czytelny, a nie schowany w regulaminie lub na stronie internetowej.
- Sprawdź ceny i sposób przyjmowania zamówień. Korzystanie z własnego pojemnika nie może oznaczać wyższej ceny za ten sam produkt.
- Przećwicz procedurę przed terminem. Krótkie omówienie z personelem pomoże uniknąć nieporozumień w godzinach największego ruchu.
Czy własne pojemniki oznaczają koniec opakowań jednorazowych?
Nie. Przepisy przewidują możliwość skorzystania z własnego pojemnika, ale nie oznaczają ogólnego zakazu stosowania wszystkich opakowań jednorazowych. Warto jednak przyjrzeć się całemu sposobowi pakowania dań i napojów, kosztom opakowań oraz obowiązkom związanym z BDO i SUP.
Jeśli lokal chce uporządkować wybór opakowań, pomocny będzie także nasz artykuł: Opakowania na wynos – jak wybrać je do lokalu i nie przepłacać?
Własny pojemnik klienta a BDO i SUP
Nowe obowiązki związane z PPWR nie zastępują automatycznie pozostałych regulacji dotyczących opakowań. W zależności od sposobu prowadzenia działalności lokal nadal powinien sprawdzić, jakie obowiązki dotyczą go w zakresie BDO, opakowań i przepisów SUP. Samo umożliwienie klientowi przyniesienia własnego pojemnika nie przesądza o tym, że pozostałe obowiązki przestają mieć zastosowanie.
Jeżeli przygotowujesz lokal do działania lub chcesz uporządkować obowiązki środowiskowe, sprawdź również nasz poradnik: Otwierasz restaurację? Co sprawdzić w BDO i SUP przed pierwszym dniem.
Termin, który warto wpisać do kalendarza
12 lutego 2027 r. – od tej daty ma obowiązywać system umożliwiający klientom przynoszenie własnych pojemników do napełnienia w objętych przepisem punktach gastronomicznych sprzedających jedzenie i napoje na wynos. Kolejny etap przewidziano od 12 lutego 2028 r., kiedy określone lokale będą musiały oferować również możliwość zakupu produktów w opakowaniach wielokrotnego użytku w ramach systemu ponownego użycia.
Podsumowanie
Najlepiej nie odkładać przygotowań na ostatnią chwilę. Sprawdź, czy przepisy obejmują Twój lokal, ustal sposób obsługi własnych pojemników, przygotuj informację dla klientów i przeszkol zespół. Dzięki temu nowy obowiązek będzie łatwiejszy do wdrożenia, a pracownicy będą wiedzieli, jak postępować w codziennych sytuacjach.
Podstawa prawna: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40, w szczególności art. 32 i 33. Przed wdrożeniem procedury warto sprawdzić aktualne wytyczne właściwych organów i przepisy krajowe.
Podstawą prawną jest rozporządzenie PPWR (UE) 2025/40.